Porady ekspertów

Jaskra, zaćma, krótkowzroczność – jakie są objawy, przyczyny i leczenie?

Co zwiększa ryzyko jaskry? Co powoduje zaćmę? Możesz się naprawdę zdziwić. Warto regularnie badać wzrok, nawet jeśli nie odczuwamy żadnych dolegliwości. Kto powinien szczególnie dbać o oczy? Jakie są najczęstsze choroby leczone u okulisty?

Jaskra, zaćma, zwyrodnienie plamki żółtej, krótkowzroczność i nadzwroczność. Lista chorób osłabiających lub całkowicie niszczących wzrok jest długa. Prezentujemy opis najpopularniejszych schorzeń.

 

Co zwiększa ryzyko jaskry?

  • wiek powyżej 40 lat
  • przypadki jaskry w najbliższej rodzinie
  • duża wada wzroku – krótkowzroczność
  • choroby oczu
  • urazy gałki ocznej
  • objaw Reynauda (charakteryzuje się zimnem dłoni i stóp)
  • nieprawidłowości ciśnienia tętniczego krwi (zarówno wysokie jak i niskie ciśnienie)
  • wysoki poziom cholesterolu

 

To druga na świecie najczęstsza przyczyna całkowitej utraty wzroku. Według statystyk cierpi na nią więcej kobiet niż mężczyzn. Jaskra, poprzez nadmierny wzrost ciśnienia w gałce ocznej, prowadzi do uszkodzenia nerwu wzrokowego oraz siatkówki, a w rezultacie do zawężenia pola widzenia.

Czynniki zwiększające ryzyko zachorowania na jaskrę to m.in.: wiek powyżej 40 roku życia, znaczna wada wzroku oraz choroby i urazy gałki ocznej. Objawami jaskry mogą być silne bóle oczu, nudności, zaburzenia widzenia i bóle głowy. Na czym polega leczenie jaskry? Konieczne jest zmniejszenie ciśnienia śródgałkowego – w tym celu stosuje się leki w postaci kropli do oczu lub doustnie. Zaawansowane przypadki jaskry leczy się również operacyjnie.

 

Zaćma

Znana także pod nazwą katarakta – to choroba oczu (może być wrodzona) prowadząca do zmętnienia soczewki. Jest najczęstszą przyczyną ślepoty (niemal 50% przypadków). Do zaćmy wtórnej może doprowadzić m.in.: cukrzyca, zapalenie rogówki i twardówki, wysoka krótkowzroczność czy uraz gałki ocznej.

Choroba ta często wykrywana jest zbyt późno, ponieważ w początkowych stadiach jej objawem jest tylko powolne pogarszanie się ostrości wzroku. Wiele osób nie zdaje sobie sprawy z tego, że może mieć zaćmę, zaczyna więc zmieniać okulary i szkła kontaktowe. Jednak z czasem pojawiają się coraz poważniejsze problemy z widzeniem, obraz staje się rozmyty, w polu widzenia mogą występować małe plamki. U dzieci objawem zaćmy może być także zez i oczopląs. Katarakta nie wywołuje bólu oka, swędzenia ani łzawienia. Jedyną skuteczną metodą leczenia zaćmy jest operacyjne wszczepienie nowej soczewki.

 

Krótkowzroczność

Ta wada wzroku polega na ogniskowaniu się równoległych promieni świetlnych przed siatkówką na skutek tzw. łamliwości rogówki  lub wydłużonej gałki ocznej. Krótkowidz widzi wyraźnie jedynie z bliska. Charakterystyczne jest mrużenie oczu, co poprawia widoczność oddalonych obiektów. Krótkowzroczność koryguje się za pomocą okularów lub szkieł kontaktowych oznaczonych minusem. Można także zastosować operację laserową.

Aby wada się nie pogłębiała, należy unikać długiego skupiania wzroku na bliskich obiektach, czytania w pozycji leżącej i utrzymywać odpowiednią odległość oczu od monitora lub książki.

 

Nadwzroczność

Znana pod nazwą dalekowzroczności, polega na ogniskowaniu promieni świetlnych za siatkówką oka. Osoba cierpiąca na nadwzroczność źle widzi zarówno z bliska, jak i z daleka. Może się to łączyć ze zmęczeniem i łzawieniem oczu, a u dzieci nawet z zezem rozbieżnym. Nadwzroczność koryguje się soczewkami ze znakiem plus lub operacyjnie, przy pomocy lasera. Wady tej nie można uniknąć – zależy ona bowiem od budowy oka, która uwarunkowana jest genetycznie.

 

Degeneracja plamki żółtej

Zwyrodnienie plamki żółtej to choroba postępująca wraz z wiekiem. W jej wyniku dochodzi do uszkodzenia siatkówki, co może prowadzić nawet do utraty wzroku. Objawy to najczęściej widzenie prostych linii jako falistych i narastające trudności z czytaniem. Przyczyny tej choroby są wciąż nieznane. Badania pokazują jednak, że na zwyrodnienie plamki żółtej częściej narażone są kobiety, osoby rasy białej, palacze oraz członkowie rodziny, w której ktoś cierpiał na tę przypadłość. Chorobę leczy się, w zależności od postaci (sucha lub wysiękowa), lekami lub przy pomocy lasera. Niektóre badania wskazują jako jedną z najważniejszych przyczyn, przebywanie w sztucznym świetle i to paradoksalnie w bardzo dobrym i jasnym oświetleniu. Dlatego też niektórzy uczeni wskazują degenerację plamki żółtej jako chorobę cywilizacyjną.

 

Zespół suchego oka

Na tę dolegliwość narażone są osoby pracujące przy komputerze oraz przebywające zbyt długo w klimatyzowanych pomieszczeniach. ZSO rozwija się, gdy jest za mało łez oczyszczających oko. Dolegliwościami związanymi z suchym okiem są podrażnienie, swędzenie, chwilowe „zamglenie” widzenia. Jednym ze sposobów leczenia jest zamknięcie kanalików łzowych przy pomocy mikroskopijnych koreczków.

Osoby wykonujące niektóre zawody są bardziej narażone na choroby oczu. Częstsze kontrole u okulisty są zalecane w przypadku pracy w trudnych warunkach – przy częstych, gwałtownych zmianach temperatury, w zadymionych i zanieczyszczonych pomieszczeniach czy przy długotrwałej pracy przy komputerze.

Zastanawiasz się, co zwiększa ryzyko jaskry, zaćmy lub zespołu suchego oka? Skonsultuj się z naszym lekarzem. Zapraszamy do naszej przychodni, w której znajduje się poradnia okulistyczna.

Okulista Warszawa Targówek, ul. Tużycka 31, tel. 22 744 31 50

 

Zdjęcie: Tahoe Fire Man