Siedzący tryb życia, na który składa się długotrwała praca przy komputerze oraz spędzania wolnego czasu „na kanapie”, kojarzy nam się na ogół z problemami z kręgosłupem oraz nadwagą. Niestety, lista schorzeń wywołanych brakiem ruchu i niewłaściwą ergonomię pracy przy biurku jest o wiele dłuższa i obejmuje pozycje, których wiele osób się nie spodziewa.
Siedzący tryb życia wpływa negatywnie nie tylko na nasz układ kostny i mięśniowy.
Powoduje też wiele typowych schorzeń dotyczących układu nerwowego, pokarmowego, krążenia, skóry, oczu i psychiki.
Przyjrzyjmy się kilku z nim w podziale na układy naszego organizmu.
Problemy neurologiczne związane z pracą biurową i brakiem ruchu
Nieprawidłowa postawa podczas pracy przy biurku, związany z nią ucisk nerwów i przewlekłe napięcie mięśni w połączeniu z brakiem ruchu, prowadzą do wielu dolegliwości.
Zespoły uciskowe nerwów
Do najczęstszych problemów z tej grupy należy:
- Zespół cieśni nadgarstka – przyczyną tego problemu jest zwykle długotrwała praca przy klawiaturze z użyciem myszki komputerowej, co sprawia, że przez długie godziny dziennie mamy zgięte nadgarstki. Objawy zespołu cieśni nadgarstka obejmują drętwienie palców, mrowienie i ból odczuwany często także w nocy.
- Zespół rowka nerwu łokciowego – wywołuje go długotrwałe w ciągu doby opieranie łokci o twardą powierzchnię (np. biurko) lub ich mocne zgięcie. Typowe objawy zespołu rowka nerwu łokciowego to 4. i 5. Palca dłoni, a często także wyczuwalne osłabienie chwytu.
- Zespół górnego otworu klatki piersiowej (eng.: thoracic outlet syndrome) – przyczyną tego problemu jest nieprawidłowa pozycja przy biurku – nadmiernie wysunięta do przodu głowa, zgarbiona postawa, uniesione barki. Najczęstsze objawy to mrowienie rąk i ból obręczy barkowej.
- Uciśnięcie nerwów potylicznych – nadmierne napięcie karku i wysunięcie głowy do przodu nie tylko bardzo obciążają nasz kręgosłup szyjny, ale skutkują też problemami o podłożu neurologicznym, które można pomylić z migreną. Typowymi objawy są też bóle, przypominającego „impulsy prądu” z tyłu głowy oraz ból wybranych obszarów skóry głowy.
Bóle głowy typu napięciowego i migreny jako efekt złej ergonomii pracy
Bóle napięciowe są bardzo częstym skutkiem spędzania wielu godzin przy komputerze – bez robienia przerw i przy złej pozycji przy biurku. Na te bóle składa się zwykle kombinacja kilku czynników, takich jak:
- stałe napięcie mięśni czoła, karku, skroni,
- długotrwały stres,
- niewłaściwe ustawienie monitora.
Pacjenci cierpiący na tego rodzaju bóle, często opisują je jako odczucie zaciskającej się „opaski na głowie”, z czasem także pogorszenie widzenia.
Długa praca przy komputerze w połączeniu z nieergonomiczną pozycją może też wywoływać lub nasilać migreny. Problemy wywoływać może kilka czynników, takich jak światło niebieskie, migotanie ekranu (czasem niezauważalne dla nas) oraz „zastyganie” w jednej pozycji i brak przerw.
Problemy gastryczne jako efekt siedzącego trybu życia
Godziny spędzone przy biurku podczas pracy, a potem na kanapie przed telewizorem w czasie wolnym mogą skutkować problemami układu pokarmowego, a przynajmniej je nasilać. Dotyczy to np. refluksu żołądkowo-przełykowego (GERD), który zaostrza się w związku ze zgarbioną pozycją podczas siedzenia, która zwiększa ciśnienie w jamie brzusznej.
Pozycja siedząca pogarsza też perystaltykę jelit co z czasem przekłada się na zespół leniwego jelita (eng. slow transit constipation). Typowe objawy to:
- zaparcia,
- wzdęcia,
- dyskomfort po jedzeniu.
Jeśli to długotrwałego przebywania w pozycji siedzącej dołożymy stres i przepracowanie, mamy receptę na zaostrzenie objawów zespołu jelita drażliwego (IBS). Pojawiać może się ból brzucha, biegunki I zaparcia, a także uczucie pełności.
Do tego zestawu typowych schorzeń dla osób spędzających dużo czasu w pozycji siedzącej należy dodać też chorobę hemoroidalną (żylaki odbytu). Brak ruchu oznacza wzrost ciśnienia w jamie brzusznej, co zwiększa ryzyko problemów z hemoroidami.
Problemy dermatologiczne od długiej pracy przy komputerze? To się zdarza
Trądzik i zapalenie skóry od słuchawek? Jak to możliwe? Osoby, które przez długi czas w ciągu dnia używają słuchawek, często borykają się z podrażnieniami skóry a nawet wyprysków w miejscach stykania się tego sprzętu ze skórką. Za problem odpowiedzialny jest zwykle wzrost temperatury i wilgotności pod słuchawkami. Wiele osób nie odkaża też słuchawek, które są narażone na codzienny kontakt z bakteriami na naszej skórze i w pocie.
Kontaktowe zapalenie skóry może pojawiać się też na skutek stykania się naszej skóry przez wiele godzin z podłokietnikami foteli biurowych oraz biurkami (które są pokryte tworzywami sztucznymi i lakierami). Dotyczy to też dłonie, które godzinami spoczywają na myszkach komputerowych.
Choroby układu krążenia wynikające z siedzącego trybu życia
Brak ruchu upośledza przepływ krwi w naszym organizmie i osłabię serce. Typowym problemem, który może pojawić się u osób, które całe dnie siedzą na krzesłach i kanapie jest zakrzepica żył głębokich. Rozwojowi tego schorzenia sprzyja zwłaszcza siedzenie bez ruchu nóg. Wbrew obiegowej opinii, dotyczy to także osób młodych i szczupłych. Jednym ze skutków siedzącego trybu życia może być też pojawianie się żylaków nóg.
Czy siedzący tryb życia źle wpływa na układ oddechowy? Niestety to prawda
Długotrwałe siedzenie, a zwłaszcza w niewłaściwej pozycji może stać się przyczyną odczuwalnego spłycenia oddechu. Skutkiem tego jest m.in.
- przewlekłe zmęczenie,
- zawroty głowy,
- napięcie mięśni.
Gorsza wentylacja naszych płuc może też przekładać się na częstsze infekcje dróg oddechowych.
Lista problemów, jakie mogą wynikać z prowadzenia siedzącego trybu życia jest niestety bardzo długa. Oprócz kojarzonych z tym zjawiskiem schorzeń kręgosłupa ryzyko obejmuje wiele układów i narządów. Częste problemy to:
- neuropatie uciskowe,
- refluks i inne problemy gastryczne,
- napięciowe bóle głowy, migreny
- problemy naczyniowe (żylaki, DVT),
- trądzik i zapalenia skóry,
- zaparcia i IBS.
Ryzyko wystąpienia tych chorób możemy znacznie ograniczyć. Warto zadbać o:
- prawidłową, ergonomiczną postawę przy biurku,
- przerwy w pracy, podczas których wykonamy ćwiczenia (warto tu zasięgnąć porady rehabilitantów),
- codzienną aktywność fizyczną, wpływającą na kondycję serca, naczyń krwionośnych, mięśni i kości,
- wietrzenie pomieszczeń,
- unikanie zbyt dużej ilości godzin spędzanych w jednej pozycji.
Zapraszamy do naszego gabinetu rehabilitacji, w którym nasi eksperci pomogą Państwu poradzić sobie ze skutkami długotrwałej pracy przy biurku oraz zmienić nawyki związane z siedzącym trybem życia.